مقام معظم رهبری: در طول تاریخ، رنگ های گوناگون بر سیاست این کشور پهناور سایه افکند؛ اما رنگ ثابت مردم گیلان، رنگ ایمان بود.
دوشنبه 23 مهر 1397 - Monday 15 Oct 2018
محتوا
زبان گیلکی در آستانه ی فراموشی

زبان گیلکی در آستانه ی فراموشی

میثم عبدالهی
در گذشته هیچ وقت کسی از اجداد ما فکر نکرد که باید برای حفظ ایران، باید زبان گیلکی را به فرزندانش آموزش ندهد، بلکه آموزش هر دوی این دو زبانها به صورت کاملا عادی انجام میشد و چنین سوالاتی مطرح نبود.

یکشنبه 5 فروردین 1397 - 00:00

میثم عبدالهی

مطالعات منطقه ای و بومی، در مطالعات استراتژیک اهمیت زیادی دارد و دائما باید این مطالعات انجام شود. امروزه حجم مطالعات گسترده منطقه ای در ایران، خصوصا در گیلان که بعد از پیروزی انقلاب اسلامی شکل گرفت، به میزانی قابل توجهی هست که بتوان به آن افتخار کرد. مطالعات زبان شناسی و ترویج زبان های محلی نیز از مسائل مهم هر منطقه در ایران است.

در ایران زبان فارسی همیشه محوریت داشته و محور هست و باید محور باقی بماند. زبان فارسی یکی از بزرگترین میراثهای همه مردم ایران چه ترک و گیلک و تالش و سایر اقوام است.

در رژیم پهلوی، اقوام مختلف ایران و زبان‌های مختلف محلی، به رسمیت شناخته نمیشد و با تحقیر و توهین و تمسخر با آنها برخورد می شد و به طور خاص سیاست اختلاف اندازی بین اقوام مطرح می شد و سودی به نفع رژیم شاه و استعمار انگلیس و آمریکا می رفت.

در دوران بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، یکی از مسائل مهمی که در قانون اساسی به آن پرداخته شده و به رسمیت شناخته شده، همین اقوام و زبانهای مختلف است. ایجاد شبکه های تلویزونی استانی هم در همین راستا بوده است و از کارهای مهم جمهوری اسلامی در تبلیغات منطقه ای به شمار می رود. این کار در واقع به رسمیت شناختن همین زبانها بود و تقویت زبانهای محلی و آدات بومی مناطق مختلف است.

آموزش زبانهای بومی تا وقتی تحت کنترل جمهوری باشد، بلکه جمهوری اسلامی به صورت رسمی خودش را متولی احیای این میراث بداند، از فرصتهای خوب برای انقلاب خواهد بود. آموزش زبان های بومی هیچ منافاتی با اموزش زبانهای فارسی ندارد و در طول تاریخ گیلان هم هیچ وقت منافاتی بین آموزش زبان گیلکی و آموزش زبان فارسی وجود نداشت. زبان فارسی به عنوان زبان واحد ملی و گیلکی به عنوان زبان محلی به طور موروثی آموزش داده می شد. هیچ وقت کسی از اجداد ما فکر نکرد که باید برای حفظ ایران، باید زبان گیلکی را به فرزندانش آموزش ندهد، بلکه آموزش هر دوی این دو زبانها به صورت کاملا عادی انجام میشد و چنین سوالاتی مطرح نبود. امروز اما اوضاع فرق کرده است و زبان گیلکی واقعا در معرض خطر است چرا که نسل دهه شصتیها، دیگر بلد نیست گیلکی صحبت کنند! ‌و فرزندان همین نسل، گیلکی صحبت کردن پدربزرگشان را متوجه هم نمی شوند! چرا که آموزش موروثی حذف شده و هیچ جایگزینی برای آن وجود ندارد (البته دلایل دیگری هم دارد که ذکر همه آنها در اینجا نمیگنجد) خصوصا در شهرهای بزرگ مانند رشت، این‌ خطر نابودی زبان بیشتر است با این اوضاع، تا چند سال دیگر، از زبان گیلکی خبری نخواهد بود.

دلیل اینکه بحث تقویت اقوام و آموزش زبانهای بومی کشور، در شعارهای سیاسی جریان لیبرال به چشم می خورد آن است که‌ این امر مانند بسیاری دیگر از امور فرهنگی کشور، رها شده است و هیچ متولی ای ندارد تا بنشینند و برای این مسئله کار جدی انجام دهند و خودشان متولی معرفی و تقویت اقوام شوند. همین امر باعث شده تا در شعارهای انتخاباتی حسن روحانی و تیمیش چه در انتخابات سال ۱۳۹۲ و چه در سال ۱۳۹۶، برای سواستفاده از ظرفیت اقوام ‌بود، از این شعارها استفاده کنند و حتی از فوایدش نیز استفاده کنند. ولی جالب است که در عمل، هیچ گشایشی به نفع عمین اقوام انجام ندادند و تقریبا هیچ اتفاق جدیدی به نفع همین اقوام و اقلیت ها رخ نداد و تنها سوء استفاده از همین اقوام در انتخابات‌ها مد نظر همین جریان بوده تا از آرای آنها استفاده کنند و و بعد از انتخابات هم دیگر احتیاجی به این اقوام نیست و به فراموشی سپرده شدند. علاوه بر اینکه اینگونه شعارهای انتخاباتی، و موج آفرینی برای جذب آرای اقوام و اقلیت‌ها؛ باعث شدیدتر شدن فاصله گسل های قومی و مذهبی شده و ایجاد بحران های امنیتی برای مردم ایران خواهد شد.

نتیجه اینکه جمهوری اسلامی باید کار خود در تقویت‌ زبانها را کامل کند و در دانشگاهها، بخشهایی و واحدهایی با نام زبانهای بومی ایجاد کند یا آموزشگاه هایی برای آموزش زبان های بومی هر منطقه مثلا گیلکی و طالشی در گیلان ایجاد کند و خودش را واقعا متولی معرفی و حفظ اقوام و تقویت زبان های بومی شان بداند.

فعالیت های شبکه های محلی تلویزیونی، هیچ مشکل امنیتی و سیاسی برای جمهوری اسلامی به وجود نیاورده بلکه اهداف انقلاب را در مناطق مختلف به پیش برده و ترویج کرده، این آموزشگاه ها هم همین کارکرد را خواهند داشت و البته می تواند حتی مشکلات امنیتی را خنثی کند چرا که فعالیت های بومی و پتانسیل عظیم اقوام، مدیریت خواهند شد و اینگونه فعالیت ها به مسیر خاصی که موافق با اهداف انقلاب اسلامی و در مسیر منافع ملت ایران هست، کانالیزه خواهند شد.

.

.

.

ارسال دیدگاه